In Amsterdam roepen partijen van links tot rechts op FvD niet toe te laten bij debatten. In tegenstelling tot wat voorstanders zeggen, legt dit de tactisch zwakke staat van verlinkse partijen zoals De Vonk en BIJ1 bloot.
Afgelopen week maakten vrijwel alle partijen die deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen in Amsterdam via een gezamenlijke verklaring bekend dat zij samenwerking met FvD uitsluiten. Alleen de SP en JA21 ondertekenden deze verklaring niet. Soortgelijke boycots vinden onder meer plaats in Nijmegen, Rotterdam en Den Haag.
Aanleiding voor deze acties is de aanwezigheid van extreemrechtse kandidaten op kandidatenlijsten van FvD. Zo hebben verschillende kandidaten openlijk extreemrechtse sympathieën of zijn zij lid van fascistische organisaties als Voorpost of de Geuzenbond.
De Amsterdamse boycot beperkt zich niet tot formele samenwerking. De partijen roepen organisatoren van verkiezingsdebatten ook op om uitnodigingen aan FvD-kandidaten voor debatten in te trekken. In sommige gevallen verlaten politici zelfs debatten zodra FvD-vertegenwoordigers aanwezig zijn. Zo liep BIJ1-lijsttrekker Tofik Dibi afgelopen weekend weg bij een discussie nadat de FvD-lijsttrekker weigerde afstand te nemen van een extreemrechtse kandidaat op diens lijst. Online krijgen dit soort acties veel steun, onder meer op Instagram-pagina’s als Kakelversememes. Het is echter een tactische misstap en laat vooral zien dat links geen overtuigend antwoord heeft op de huidige populariteit van extreemrechts.
Populair
Het ontnemen van spreekruimte aan extreemrechts is een populaire tactiek binnen linkse kringen. Met name buiten het parlement proberen activisten hun politieke tegenstanders monddood te maken via geluidsdemonstraties, boycots of oproepen aan burgerlijke instituties om extreemrechtse organisaties te weren van evenementen.
Het uitgangspunt van deze tactiek is dat debat met extreemrechts vermeden moet worden en dat elk platform hun groei zou versterken. Aanwezig zijn op een debat waar extreemrechts ook aanwezig is, zou extreemrechts daarbij legitimeren als een ‘normale’ optie naast alle andere. Door extreemrechts te deplatformen en niet met hen in gesprek te gaan zou hun opmars afgewend kunnen worden.
De belangrijkste fout die de uiterst linkse partijen hierbij maken, is dat zij voor hun deplatforming vaak een appèl doen op burgerlijke instituties zoals gemeenten of de rechtsstaat, of op door de burgerij gecontroleerde platformen zoals de huidige media. Gemeenten moeten extreemrechtse clubs weigeren protesten te organiseren, universiteiten moeten hen geen plaats aanbieden op introductiemarkten en debatleiders moeten hen niet uitnodigen voor debatten. Daarmee vragen ze deze instituties om te beslissen wie wel en wie niet hun mening in de publieke ruimte mag uiten. Ze legitimeren controle van de burgerij op wat wel en niet gezegd mag worden, iets dat in de toekomst ingezet kan worden tegen communisten of socialisten. Zeker wanneer organisaties hun oproep berusten op aanmerking als extreemrechts door de AIVD of andere inlichtingendiensten, zoals verschillende partijen bij hun boycot deden, zetten ze een gevaarlijk precedent. Deze diensten zijn bij uitstek onderdeel van de burgerlijke macht en zullen niet schromen in de toekomst ver linkse organisaties aan te merken als extreem.
Wanneer ver linkse organisaties daarnaast weigeren in debat te gaan met extreemrechts, geven ze de mogelijkheid op om de ideeën openbaar te bestrijden en geven ze extreemrechts vrij spel hun ideologie tentoon te stellen. Alhoewel ze wellicht puur ogen voor hun achterban, ziet het gros van de mensen slechts een persoon die geen weerwoord heeft tegen de argumenten van extreemrechts.
Fascisme
Het is belangrijk een duidelijk beeld te hebben van wat fascisme is en hoe het werkt. Fascisme ontstaat als massabeweging in tijden van diepe crisis, wanneer de kapitalistische orde haar legitimiteit verliest en de arbeidersbeweging niet sterk genoeg is om de macht over te nemen. In zulke omstandigheden mobiliseert de fascistische beweging zich om met geweld de bestaande orde te verdedigen en de arbeidersbeweging aan te vallen.
Groepen als Voorpost, de Geuzenbond en delen van FvD hebben dit soort fascistische ambities, maar beschikken bij lange na niet over de gemobiliseerde massa die nodig is om van een serieuze fascistische massabeweging te spreken. Vandaag de dag zien we in Nederland nog geen fascisme dat zich als zelfstandige massabeweging buiten de staat organiseert. Wel zien we extreemrechtse politici met fascistische neigingen en fantasieën, die in een crisis de leiding zouden kunnen nemen van een fascistische beweging.
Alternatief
Juist deze ideeën moeten in de openheid, op het politieke strijdtoneel, worden bestreden. De oplossing tegen extreemrechts is niet versterking van de rechtsstaat, opgeven van het eigen platform of het legitimeren van burgerlijke controle over wat wel en niet gezegd mag worden. Reactionaire ideeën moeten in de openbaarheid bestreden worden, niet door middel van bureaucratische methoden of censuur.
Dat betekent niet dat links moet streven naar een ‘beschaafde’ relatie met extreemrechts, maar dat het hun populariteit actief moet ondermijnen door politieke confrontatie. Tegelijkertijd moet zij een sterke arbeidersbeweging bouwen die in tijden van crisis het fascisme kan overwinnen.
Het socialisme biedt als enige een daadwerkelijk alternatief voor het fascisme. Het is onze taak om de arbeidersklasse te organiseren en te verenigen in een revolutionaire partij die zich kan verdedigen tegen het fascisme en de macht over kan nemen nadat het kapitalisme is gevallen.
Dit artikel is een ingezonden opinieartikel en reflecteert niet noodzakelijk de standpunten van de RSP, ROOD, of de redactie. Wil je hierop reageren of een eigen artikel, zoals een opinieartikel of een brief, insturen? Neem contact op met de redactie via redactie@weesparaat.nl
