In de Internationale Socialisten (IS) heeft een scheuring plaatsgevonden, observeert Jules Maximus. Het merendeel van de Groningse afdeling en leden uit Alkmaar en Amsterdam zijn uit IS gestapt en hebben de organisatie Socialisme van onderaf (SVO) opgericht. Deze organisatie lijkt zich vooral van IS te onderscheiden door haar standpunt tegen wapenleveranties aan Oekraïne. SVO heeft de wens uitgesproken onderdeel te worden van de International Socialist Tendency, de internationale van IS. Als ze hierin slaagt, zal IS haar plaats in deze internationale verliezen.
Sinds de in 2022 gelanceerde inval van Rusland in Oekraïne is de kwestie van wapenleveringen een steeds hardere scheidingslijn geworden op revolutionair links. Waar de principiële anti-imperialistische positie – oppositie voeren tegen de wapenleveringen aan Oekraïne – bij het uitbreken van de oorlog nog slechts een stroming binnen de socialistische arbeidersbeweging vertegenwoordigde, is het in steeds grotere mate de dominante meerderheid geworden. Slechts Grenzeloos en de Internationale Socialisten (IS) staan nog achter de politiek van wapenleveringen.
Uit gesprekken die ik eerder deze maand had met leden van IS blijkt dat deze kwestie in de Internationale Socialisten afgelopen maand heeft gezorgd voor een scheuring. Het merendeel van de Groningse afdeling en leden uit Alkmaar en Amsterdam zijn uit onvrede met het standpunt van IS uit de organisatie gestapt en hebben de organisatie Socialisme van onderaf (SVO) opgericht.
Volgens de Internationale Socialisten is militaire steun aan Oekraïne noodzakelijk om haar te verdedigen tegen Russisch Imperialisme. Zo schreef de landelijke coördinator van IS, Ewout van den Berg, in hun krant De Socialist: ‘Steun voor de gerechtvaardigde strijd voor zelfbeschikking van de Oekraïense bevolking blijft … voor een consequent internationalistisch links van groot belang.’ Een analyse van de rol van de NAVO in Oekraïne lijkt nog te ontbreken.
Socialisme van Onderaf heeft daarentegen een positie die in grote lijnen overeenkomt met de RSP. SVO schrijft op hun website dat ‘de oorlog in Oekraïne een proxy-oorlog is tussen imperialistische blokken, waarbij de inspanningen voor zelfbeschikking ondergeschikt zijn gemaakt aan imperialistische agenda’s. Daarom verzetten we ons tegen beide imperialistische blokken en hun oorlog, en wijzen we de Russische militaire invasie, de wapenleveringen van de EU en de NAVO en de incorporatie van Oekraïne in het westerse imperialistische blok af’. Op hun sociale media is daarnaast de oude Trotskistische leus ‘Neither Washington nor Moscow’ te vinden.
Volgens de leden die ik sprak is de scheuring al even gaande. Het feit dat de website van SVO al in november vorig jaar geregistreerd staat bevestigt dat feit. Beide organisaties hebben in hun openbare publicaties echter niets over de scheuring afgedrukt. Hoewel het laatste nummer van De socialist anti-militarisme als onderwerp had lijkt IS niet bereid om hun interne meningsverschillen in de openbaarheid te bespreken, iets wat niet getuigt van een open houding richting de arbeidersklasse. De enige openbare kritiek op het standpunt van IS is de afgelopen periode afkomstig geweest van RSP-factie Communistisch Platform. Wat de invloed van die kritiek op IS en de mensen achter SVO is geweest is niet duidelijk.
De positie van IS komt overigens niet met die van hun internationale, de International Socialist Tendency (IST), overeen. De IST verzet zich eveneens tegen wapenleveringen naar Oekraïne en doen dat al sinds het uitbreken van de oorlog. Interessant is dat SVO – waarschijnlijk om die reden – op hun over-ons-pagina aangeeft de Nederlandse sectie van de IST te willen worden. Dat zou, in het geval dat verzoek wordt ingewilligd, waarschijnlijk inhouden dat IS uit hun internationale wordt gezet.
Hoe SVO naar de rest van links en naar de Revolutionair socialistische partij kijkt is mij nog niet duidelijk. Ze schrijven op de bovengenoemde pagina dat hun organisatie ‘strijdt tegen zowel sektarisme als opportunisme’, maar maken in hun communicatie naar buiten vooralsnog geen opmerkingen of analyse over de rest van revolutionair links in Nederland. Hoewel we bij zo’n jonge organisatie niet uit moeten gaan van een sektarisch motief bij hun gebrek aan commentaar op links en hun weigering te antwoorden op de vragen van de redactie van Paraat hopen we wel dat ze hun positionering naar de rest van links en de RSP duidelijk zullen maken. Ik zou SVO dan ook uit willen nodigen om naar Paraat artikelen over hun organisatie en politieke posities in te sturen, een uitnodiging die natuurlijk ook open staat voor de Internationale Socialisten. Die uitwisseling is op het huidige gefragmenteerde revolutionair links hard nodig. Hoe dan ook verwelkomen we als Paraat de correcte stellingname over de oorlog in Oekraïne van SVO.
SVO heeft bij de redactie van Paraat aangegeven niet te willen antwoorden op vragen over de scheuring en hun politieke posities en verwijzen de lezer voor verdere communicatie naar hun website [link: https://www.socialisme-van-onderaf.nl/] en sociale media [link: https://www.instagram.com/socialisme.van.onderaf/].